Idiopatyczne włóknienie płuc to postać przewlekłego, postępującego zapalenia płuc o nieznanej przyczynie. Częściej dotyka mężczyzn niż kobiety i jest chorobą wieku dojrzałego. Samoistne włóknienie płuc – jak zatrzymać rozwój choroby i wyeliminować uciążliwe dolegliwości?
Przejdź do akapitów:
Idiopatyczne włóknienie płuc – czym jest i jakie są jego przyczyny?
Idiopatyczne włóknienie płuc to rodzaj zapalenia płuc o nieznanej przyczynie – stąd jego nazwa idiopatyczne, czyli samoistne. Choroba nie została do końca poznana – uważa się, że za jej występowanie może odpowiadać ekspozycja na dym tytoniowy. Innym prawdopodobnym czynnikiem chorobowym jest refluks żołądkowo-przełykowy, a także narażenie na pyły metali lub pył drzewny.
Samoistne włóknienie płuc, podobnie jak wiele innych chorób układu oddechowego, pojawia się przede wszystkim u osób powyżej 50. roku życia. 70% chorych ukończyło 60. rok życia, a wskaźnik zachorowalności rośnie wraz z wiekiem. Zapalenie rozwija się w śródmiąższu płuca i charakteryzuje upośledzeniem struktury pęcherzyków płucnych. W rezultacie idiopatyczne włóknienie płuc prowadzi do zaburzenia budowy płuc, a przez to zaburzenia transportu tlenu z pęcherzyków płucnych do tkanek.
Włóknienie płuc – pierwsze objawy
Choć powszechnie wiadomo, że kaszel palacza to nie jedyny efekt uboczny palenia tytoniu, wiele chorób płuc może rozwijać się w naszym organizmie latami, nie dając jednoznacznych objawów. Gdy występuje włóknienie płuc, pierwsze objawy stanu zapalnego to zwykle kaszel i stopniowo zwiększające się uczucie duszności. Zdarza się, że dolegliwościom towarzyszy utrata masy ciała oraz utrzymujący się stan podgorączkowy.
Warto pamiętać, że stosunkowo szybko u chorego pojawiają się tzw. palce pałeczkowate, które mogą jednoznacznie wskazywać na rozwijające się zwłóknienie płuc. Rokowania z pewnością pogarszają pojawiające się obrzęki na kończynach dolnych, powiększona wątroba, poszerzone żyły szyjne, sinica skóry, bóle o typie dusznicy piersiowej oraz płyn w jamie brzusznej. W przypadku wystąpienia któregokolwiek z objawów, warto jak najszybciej zgłosić się do poradni pulmonologicznej i rozpocząć diagnostykę pod okiem specjalisty.
Zwłóknienie płuc – leczenie
Jeśli lekarz pulmonolog podejrzewa zwłóknienie płuc, leczenie poprzedzają odpowiednie badania. Zazwyczaj konieczne jest wykonanie RTG klatki piersiowej. Diagnoza ustalana jest na podstawie wywiadu i ogólnego badania pacjenta, w razie potrzeby zleca się też tomografię komputerową wysokiej rozdzielczości (TKWR). Z pewnością alarmującym objawem jest zmiana wyglądu i kształtu palców oraz paznokci, a także nasilenie duszności i kaszlu – wówczas chory powinien niezwłocznie zgłosić się do szpitala.
Idiopatyczne włóknienie płuc jest chorobą, którą potwierdzają też badania czynnościowe płuc – należą do nich badanie zdolności dyfuzji gazów w płucach, a także badanie 6-minutowego marszu z oceną wymiany gazowej. Ostateczną diagnozę potwierdza badanie histopatologiczne wycinka z płuc, który pobiera się podczas zabiegu operacyjnego. Niestety nie istnieje metoda całkowitego wyleczenia tej przypadłości – u chorych stosuje się leczenie objawowe, a w przypadku zaostrzenia dolegliwości – włączana jest farmakoterapia.
Zwłóknienie płuc – rokowania
Samoistne włóknienie płuc nie jest wyrokiem – pacjent, który przebywa pod stałą kontrolą specjalisty może prowadzić normalne życie i przez długie lata cieszyć się ustąpieniem objawów choroby. Niezwykle ważna jest profilaktyka i wydłużanie czasu remisji. W tym celu konieczne jest unikanie palenia tytoniu – także biernej ekspozycji na dym tytoniowy, pyły oraz dym, a także smog.
Tym, co pomoże w walce z kaszlem i dusznością, jest systematyczna profilaktyka. Tego rodzaju dolegliwości mogą być wskazaniem do pobytu w Uzdrowisku Wieliczka.
Na głębokości 135 m prowadzona jest rehabilitacja pulmonologiczna przeznaczona dla pacjentów borykających się ze schorzeniami dróg oddechowych. W solnych komorach panuje specyficzny mikroklimat. Charakteryzuje się on m.in. brakiem zanieczyszczeń w powietrzu i stałą niską temperaturą.
Pobyt w podziemnym Uzdrowisku może mieć formę jednodniowego programu, np. "Dzień dla Zdrowia" lub dłuższego turnusu rehabilitacyjnego. Kuracjusze mają do dyspozycji parking.
Bibliografia:
- Iwona Witkiewicz, Idiopatyczne włóknienie płuc, https://www.mp.pl/pacjent/pulmonologia/choroby/150479,idiopatyczne-wloknienie-pluc
- IPF — idiopatyczne włóknienie płuc, https://europeanlung.org/pl/information-hub/factsheets/ipf-idiopatyczne-wloknienie-pluc/
