Tuż po Wielkanocy parafia p.w. św. Klemensa w Wieliczce rozpoczęła przygotowania do przyszłorocznego jubileuszu 200-lecia poświęcenia świątyni. Wieliccy górnicy na tę okazję przyszykowali niezwykły dar – solną monstrancję. To ważące przeszło 6 kg dzieło sztuki przypomina o wielowiekowych związkach kopalni z kościołem farnym.
Dar górników
Rok Jubileuszowy zainaugurowała 4 kwietnia uroczysta Msza św. Liturgii przewodniczył biskup Damian Muskus. Specjalny list do uczestników wystosował arcybiskup Marek Jędraszewski, Metropolita Krakowski. Przywołał w nim długą historię wielickiej parafii, a także przypomniał, że 199 lat temu świątynia została poświęcona wodą z solą.
Wśród zebranych na modlitwie nie zabrakło wiernych górników – Kopalnię Soli “Wieliczka” i parafię św. Klemensa łączą bowiem stulecia duszpasterstwa. Znakiem tych wyjątkowych więzi jest solna monstrancja. Słony dar waży niebagatelne 6,5 kg, ma 60 cm wysokości i 40 cm szerokości. Monstrancja powstała z różnych gatunków wielickiej soli o przepięknym zabarwieniu: szarym, fioletowym, łososiowym. Przypomina witraż i jest dziełem Jana Banasia, utalentowanego górnika-rzeźbiarza, który tworzy solne cuda już od kilkunastu lat.
Podarowana parafii św. Klemensa monstrancja to przedmiot unikatowy i kunsztowny. Artysta przyznaje, że słona skała miewa swoje kaprysy, pozostaje jednak niezwykle wdzięcznym tworzywem. – Każda bryła soli jest absolutnie niepowtarzalna. Zanim przystąpię do pracy, widzę w wyobraźni rzeźbę i zgodnie z tą wizualizacją wybieram właściwy kawałek soli – zdradza tajniki swego fachu Jan Banaś. – Bodaj najpiękniejszym rodzajem soli jest sól zielona. Światło wydobywa z niej wspaniałe odcienie: od bieli, przez szarości, po zieleń właśnie. Jeśli jednak w rzeźbie istotna jest widoczność detali, wówczas lepiej sprawdza się spiza – lita, w której wyraźnie odznaczają się poszczególne cięcia.
Szczypta historii o duszpasterstwie
Święty Klemens, patron wielickiej parafii, jest równocześnie opiekunem górników. Z rozkazu cesarza został zesłany do kopalń Chersonezu Taurydzkiego (Krym). Głosił tam naukę Jezusa, za co został skazany na śmierć: Klemensa wrzucono do Morza Czarnego z zawieszoną na szyi kotwicą (w ikonografii stała się atrybutem Świętego). Nic zatem dziwnego, że do św. Klemensa uciekali się również wieliccy górnicy. Wykuwali w soli figury przedstawiające Świętego – umieścili je m.in. w kaplicy św. Antoniego oraz w kaplicy św. Kingi.
Wielicka parafia od średniowiecza otaczała pracowników kopalni duszpasterską opieką. Codziennie o świcie odprawiano specjalną Mszę dla górników, a z biegiem czasu oddelegowano do tej posługi osobnego kapelana. Odprawiał on Msze m.in. pod ziemią w kaplicy św. Antoniego (po raz pierwszy w lipcu roku 1698). Od roku 1800 funkcja górniczych kapelanów przeszła bezpośrednio na proboszczów wielickiej parafii p.w. św. Klemensa.
W roku 1852 roku górnicza brać ufundowała w kościele św. Klemensa ołtarz nazwany ołtarzem „żeleźników”. Znajduje się on nad wejściem do zakrystii. W jego centrum umieszczono obraz przedstawiający cudowne odkrycie soli przez św. Kingę.