Wśród wielu tradycyjnych muzeów znajdują się i te na wolnym powietrzu. Co to skansen? Czym wyróżnia się ten typ zabytku? Co można w nim znaleźć? Sprawdź, a także poznaj najciekawsze skanseny w Małopolsce, które warto odwiedzić podczas urlopu.
Przejdź do akapitów:
Co to skansen?
Na początku warto wiedzieć, co to skansen. Jest to nic innego jak muzeum na wolnym powietrzu. W jego ramach prezentuje się zarówno obiekty zabytkowe, jak również zabudowania. Często są to całe wsie – tak wygląda największy skansen w Polsce, czyli Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku.
Najciekawsze skanseny w Polsce dzielą się właściwie na dwie kategorie. Pierwsze z nich to obiekty typowo etnograficzne, czyli zajmujące się kulturą ludową. Gromadzą zarówno zabudowania, jak i tradycyjne narzędzia, stroje oraz prezentują wystrój izb. Inną kategorię stanowią skanseny technologiczne oraz przemysłowe. Tutaj znajdziesz wszystkie obiekty związane z przemysłem, na przykład koleją, militariami, fortyfikacjami.
Muzeum na wolnym powietrzu – gdzie je znaleźć?
Wiesz już, co to skansen – gdzie jednak można go spotkać? W zasadzie w całej Polsce znajdują się obiekty zaliczane do muzeów na świeżym powietrzu. Najciekawsze skanseny w Polsce prezentują zarówno zabudowania będące elementami kultury ludowej, ale również militaria. Często zabytkowe budynki kryją w sobie dodatkowo mniejsze prezentacje strojów czy narzędzi. Każde muzeum na świeżym powietrzu ma określoną tematykę, dlatego od razu wiesz, co w nim zobaczysz.
Skanseny w Polsce – kilka informacji
Warto wiedzieć, że skanseny w Polsce to kilkadziesiąt różnych obiektów, gromadzących zarówno zabytki etnograficzne, jak i te związane z fortyfikacjami czy militariami. Największy skansen w Polsce już znasz – a który jest najstarszy? To Kaszubski Park Etnograficzny zlokalizowany we Wdzydzach Kiszewskich. Skansenów nie brakuje również w Małopolsce.

Skanseny w Małopolsce
Oto niektóre skanseny w Małopolsce, które warto odwiedzić.
Orawski Park Etnograficzny
Obiekt ten położony jest przy Babiej Górze, w Zubrzycy Górnej. Prezentuje przede wszystkim zabudowania ludowe oraz elementy związane z lokalną kulturą. Znajdziesz tu praktycznie całą wieś zatrzymaną w czasie.
Zagroda Maziarska
Jeśli interesuje Cię kultura Łemków, to muzeum na wolnym powietrzu to idealne miejsce dla Ciebie! Zlokalizowane w miejscowości Łosie, gmina Ropa, muzeum skansenowskie prezentuje zabudowania i elementy poświęcone kulturze Łemków zwanych Maziarami.
Skansen Kultury Materialnej im. Józefa Żaka
Podobnie jak inne skanseny w Polsce, i ten poświęcony jest etnografii. W muzeum znajdziesz kapliczkę, kuźnię, ale i trzy budynki mieszkalne. Wszystko zgodne z tradycjami Babiogórców. Idealne dla osób, które chcą poczuć się tutaj jak za dawnych lat!
Muzeum Kultury Ludowej
Zlokalizowane w Sidzinie muzeum łączy w sobie elementy etnograficzne z tymi militarnymi, związanymi z II wojną światową. Przychodząc do tego miejsca, wracasz do Sidziny jako osady królewskiej leżącej na skraju ziem Wołochów.
Skansen Taboru Kolejowego
Jeśli masz dość zabytków etnograficznych i pragniesz odmiany, to przyjdź do Chabówki. Znajduje się tutaj największa ekspozycja lokomotyw parowych, spalinowych oraz elektrycznych. Możesz przejechać się też zabytkowymi pociągami, które kursują zazwyczaj w okresie letnim.
Muzeum i Skansen Pszczelarstwa
Kolejna odmiana dla fanów natury. Muzeum na wolnym powietrzu zlokalizowane jest w miejscowości Stróże i mieści ponad 100 zabytków uli, a także dodatkowe elementy związane z pszczelarstwem, w tym elementy wystawy interaktywnej. Idealne dla starszych i młodszych zwiedzających!
Warto na koniec dodać, że skanseny w Małopolsce to nie tylko te na powierzchni ziemi, ale również ukryte pod nią. Jednym z nich jest Kopalnia Soli "Wieliczka". Miejsce to zaliczane jest do podziemnych skansenów. Znaleźć można tutaj wiele ciekawych instalacji, na przykład rzeźby z soli wykonane przez artystów-górników. Wszystkie te ciekawe miejsca możesz odwiedzić w ramach Trasy Turystycznej, która prowadzi przez kilka kilometrów podziemnych korytarzy.

Źródła:
https://pl.wikipedia.org/wiki/Skansen
https://klubpodroznikow.com/relacje/polska/skanseny/2161-skanseny-i-muzea-plenerowe
https://www.malopolska.pl/aktualnosci/kultura/malopolskie-skanseny-jak-malowane
https://malopolskatogo.pl/artykul/skanseny-ktore-musicie-zobaczyc/
https://muzeumtatrzanskie.pl/zwiedzanie/godziny-otwarcia/
https://www.parowozy.pl/