Logotyp Kopalni Soli 'Wieliczka'

Bajki, baśnie, legendy – scenariusz lekcji języka polskiego klasa 4

Dla rodziców i nauczycieli

Dodano: 21.11.2017

Kopalnia Soli „Wieliczka”

Temat przeznaczony jest do realizacji na dwóch jednostkach lekcyjnych. Uczniowie poznają bajki, baśnie i legendy dowiadują się, jakie są cechy tych gatunków, poznają podobieństwa i różnice między nimi. Uzupełnieniem lekcji szkolnej są trzyipółgodzinne warsztaty w Kopalni Soli „Wieliczka”, które w atrakcyjnej formie pomogą utrwalić zdobytą w szkole wiedzę.

Załączony konspekt lekcji języka polskiego w szkole podstawowej wraz z zaplanowanymi warsztatami w wielickiej kopalni soli jest propozycją dla nauczycieli, którzy chcą zainteresować swoich uczniów magicznym światem bajek, baśni i legend.

Nauka przez zabawę

Wielu nauczycieli zastanawia się, jak przeprowadzić ciekawe lekcje języka polskiego w szkole podstawowej. Odpowiedź na to pytanie jest prosta. Należy przede wszystkim pamiętać, że pierwotną formą działania dziecka jest zabawa. Dzięki niej dzieci są w stanie wykształcić wiele umiejętności przydatnych w dorosłym życiu oraz szybciej przyswoić wiedzę.

Przebieg lekcji

Tydzień przed planowaną lekcją należy polecić uczniom, by przeczytali w domu teksty, które będą omawiane na lekcji – bajkę Krasickiego Czapla, ryby i rak, Kopciuszka braci Grimm oraz Legendę o św. Kindze.

Podział na grupy
Klasę dzielimy na trzy zespoły, w których uczniowie będą pracować podczas lekcji, i rozdajemy zadania. Pierwsza grupa będzie musiała wykonać inscenizację bajki Krasickiego, druga przygotuje się do opowiedzenia baśni, natomiast zespół trzeci zapozna klasę z życiem św. Kingi. Ważne, by uczniowie mieli ze sobą teksty omawianych utworów, by w razie potrzeby mogli do nich zajrzeć. Na lekcji będziemy pracować, wykorzystując metody aktywizujące:

• heurezę
• dramę
• mapę mentalną

Drama – inscenizacja bajki Krasickiego
Zajęcia podzielone są na cztery części. Pierwsza poświęcona będzie bajkom. Wyznaczeni wcześniej uczniowie prezentują inscenizację bajki. Klasa ocenia pracę kolegów, sprawdza, czy wszystkie zdarzenia zostały przedstawione. Uczniowie opisują i oceniają zachowania zwierząt. Z pewnością zauważą, że można je przenieść na ludzi. Rozmawiamy o nauce, którą można wyciągnąć z tego tekstu.

Po dokładnym omówieniu utworu przechodzimy do teorii. Informujemy, że przeczytany tekst jest przykładem bajki. Niektórzy prawdopodobnie będą zmieszani, ponieważ bajka powszechnie kojarzy się z produkcjami Disneya. Uczniowie dowiadują się, co to jest bajka i wspólnie z nauczycielem wypisują cechy tego gatunku literackiego.

Baśń – opowiadanie
W części drugiej przejdziemy do omawiania baśni. Wspólnie z uczniami odpowiemy na pytanie, co to jest baśń i jakie są jej wyznaczniki. Wybrana grupa zaczyna opowiadać historię Kopciuszka. Ważne jest, by każde dziecko zabrało głos i opowiedziało dalszy ciąg.

Po streszczeniu baśni zaczynamy rozmawiać z klasą na temat innych znanych im baśniowych historii. Prosimy, żeby wymienili tytuły baśni oraz w skrócie powiedzieli, o czym są. Uczniowie prawdopodobnie zauważą, że pewne elementy i schematy powtarzają się we wszystkich baśniach (np. walka dobra ze złem, magia).Wykorzystujemy te spostrzeżenia, by omówić cechy gatunku, które zapisujemy na tablicy.

Legenda o św. Kindze – życiorys świętej
Następnie przechodzimy do grupy trzeciej i Legendy o św. Kindze. Wybrany uczeń streszcza historię. Mówimy reszcie klasy, że bohaterowie tej opowieści żyli naprawdę. Uczniowie z grupy przedstawiają prezentację dotyczącą życia św. Kingi (omawiają tylko fakty). Na dużym kartonie zapisujemy hasło: co to jest legenda? Karton przekazujemy grupie pierwszej, która musi napisać na nim swoje skojarzenia i przekazać kolejnej grupie do uzupełnienia.

Bajka, baśń, legenda – różnice i podobieństwa
W ostatniej, podsumowującej części uczniowie będą wskazywać podobieństwa i różnice między omawianymi tekstami, które zostaną zapisane w formie tabeli. Pod koniec lekcji zdradzamy, że to dopiero początek przygody w świecie fantazji.

Wizyta w Kopalni Soli „Wieliczka”

Kontynuując temat, warto skorzystać z propozycji Kopalni Soli „Wieliczka”, oferty „Śladami legend”. W trakcie zwiedzana uczniowie poznają wielickie legendy i baśnie, a zróżnicowany program pomoże wypracować umiejętności współpracy, rozwijać wyobraźnię i pozwoli utrwalić zdobytą w szkole wiedzę. Przy wyjściu z kopalni uczniowie otrzymają karty pracy będące ich zadaniem domowym, które usystematyzuje uzyskane informacje. Na karcie powinny znaleźć się polecenia dotyczące baśni i legend poznanych podczas wycieczki do kopalni. Zadaniem uczniów będzie podanie tytułów poznanych utworów oraz udowodnienie (przy pomocy notatek z lekcji o cechach gatunkowych), że są one przykładami baśni i legend.

Nauczyciele powinni pozostać wierni oświeceniowej zasadzie „bawiąc uczyć, ucząc bawić”, ponieważ teoria uzupełniona praktyką i zabawą daje najlepsze efekty w przyswajaniu wiedzy, a uczniowie na pewno będą zachwyceni.

Materiały dla nauczycieli

Konspekt do tej lekcji można pobrać tutaj.

Artykuły podobne

  • Wartości w życiu człowieka – scenariusz zajęć dla dzieci

    Dla rodziców i nauczycieli

    Nie rodzimy się ze świadomością tego, co jest słuszne, a co nie. Środowiskiem, w którym się tego uczymy, jest rodzina, natomiast przedszkole i szkoła powinny wspomagać rodziców w tym procesie. Na nauczycielach również leży obowiązek uczenia dzieci odpowiednich zachowań. Warto zatem zaplanować cykl lekcji dotyczący wartości w życiu człowieka. Scenariusz do pobrania znajduje się na końcu artykułu.

  • Zajęcia otwarte w przedszkolu – scenariusz lekcji dla rodziców

    Dla rodziców i nauczycieli

    Zajęcia otwarte dla rodziców w przedszkolu często bywają stresujące dla nauczycieli, którzy obawiają się oceniania. Nie warto jednak z tego powodu rezygnować z takiej formy lekcji, ponieważ dają one możliwość poznania opiekunów dzieci oraz pokazania, jak wygląda nasza praca. Taki rodzaj kontaktu również dla rodziców jest niezwykle ważny, bo daje okazję do obserwacji tego, jak dziecko funkcjonuje w grupie rówieśniczej i czego się już nauczyło.

Serwis internetowy „Kopalnia Soli „Wieliczka” wykorzystuje pliki cookies, które umożliwiają i ułatwiają Ci korzystanie z jego zasobów. Korzystając z serwisu wyrażasz jednocześnie zgodę na wykorzystanie plików cookies. Szczegółowe informacje znajdziesz w zakładce Zastrzeżenia Prawne