Górnicza profesja

Łup, łup, łup… miarowe uderzenia kilofa raz po raz przerywały przez wiele lat ciszę Kopalni Soli „Wieliczka”. Trzymający go KOPACZ wycinał w ten sposób złoże solne. Miejsce pracy przygotował mu wcześniej PIECOWY, drążąc piec czyli chodnik poszukiwawczy i przygotowując działo. KOPACZ swój urobek sprzedawał ŻUPNIKOWI, zarządcy Kopalni. Przy wydobyciu towarzyszyli mu często KRUSZAK, rozdrabniający duże bryły solne na mniejsze oraz ŻABNY, wydobywający resztki soli w wyeksploatowanej komorze.

Kopalnia Soli "Wieliczka"Jak wydobyć solny kruszec na powierzchnię? Najpierw trzeba było go przenieść do szybu. WALACZ toczył bałwany solne długimi korytarzami a WOZAK ciągnął wózki załadowane mniejszymi bryłami. Ważną rolę odgrywali również OCIĄGACZ, obsługujący kołowrót ręczny do przeciągania urobku i TRYBARZ, który pilnował pracujących pod ziemią koni. BECZKOWY pakował następnie urobek do beczki i przekazywał ośmiu, nawet czasem dziesięciu ROTNYM. Mężczyźni siłą swoich ramion za pomocą kołowrotów wyciągali ją na powierzchnię ziemi. Na beczkę przy wlocie czekał SZYBOWY.

Ich praca nie mogłaby iść sprawnie, gdyby nie pracujący w Kopalni CIEŚLE, którzy cembrowali szyby, wyprawiali chodniki, stawiali kaszty i organy w komorach. Budowali też podziemne kieraty, drabiny, stawiali krzyże i wózki do transportu urobku. Kierunek eksploracji solnego złoża wyznaczali GEOMETRZY, zwani także MARKSZAJDERAMI lub ARCHITECTORAMI. Dziś ich pracę wykonują MIERNICZY, podziemni geodeci. W Kopalni pracują też GEOLODZY górniczy, a oddech w ciężkiej pracy górnik zawdzięcza INŻYNIEROWI WENTYLACJI. Wszystkich dziś na dół zwiezie windą SYGNALISTA, dając najpierw znak górniczym dzwonkiem.

Nad pracą górniczego organizmu czuwa jego głowa, czyli DOZÓR. Zarządza pracą, pełni kontrolę nad jej bezpieczeństwem i stanem technicznym Kopalni. DOZÓR WYŻSZY to dyrektor zakładu, naczelni inżynierowie, kierownicy działów, nadsztygarzy. Przekazują swoje polecenie DOZOROWI ŚREDNIEMU, czyli sztygarom, oddziałowym i zmianowym. Ci z kolei mają pod sobą jeszcze DOZÓR NIŻSZY - pomocników sztygarów i nadgórników.

Od roku 1368, kiedy to z polecenia samego króla Kazimierza Wielkiego spisano ordynację górniczą, wiele się pod ziemią zmieniło. Tak jak i inne zawody, górnictwo rozwijało się i czerpało ze zdobyczy techniki. Powstawały kolejne podziemne funkcje a niektóre zaś naturalnie wygasały. Jedno jednak do dziś wiadomo. Szlachetna profesja górnika od lat cieszy się w społeczeństwie wielkim szacunkiem i zaufaniem. Tradycja tego trudnego zawodu przekazywana z ojca na syna przez kolejne pokolenia spowodowała, że stał się on czymś więcej niż codzienne wykonywanie zleconej pracy.
Stał się prawdziwym stylem życia.

Jeżeli chcesz dowiedzieć się jak dziś wygląda praca górników zobacz wystawę "Współczesne prace górnicze - zabezpieczanie kopalni". Wystawa dostępna jest od września 2013 roku w budynku nadszybia szybu Regis.




Serwis internetowy „Kopalnia Soli „Wieliczka” wykorzystuje pliki cookies, które umożliwiają i ułatwiają Ci korzystanie z jego zasobów. Korzystając z serwisu wyrażasz jednocześnie zgodę na wykorzystanie plików cookies. Szczegółowe informacje znajdziesz w zakładce Zastrzeżenia Prawne.

Nie pokazuj więcej tego powiadomienia